Αρθροπλαστική Ισχίου Ελάχιστης Παρέμβασης (MIS)
Η ολική αρθροπλαστική του ισχίου περιγράφηκε πριν λίγα χρόνια ως «η επέμβαση του 20ου αιώνα» και, σίγουρα αποτελεί μία από τις πλέον επιτυχημένες χειρουργικές επεμβάσεις, η οποία προσφέρει καλύτερη ποιότητα ζωής σε εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο και στην Ελλάδα. Σήμερα, η Αρθροπλαστική Ισχίου Ελάχιστης Παρέμβασης (MIS) αποτελεί μία τεκμηριωμένη εξέλιξη της μεθόδου, εξασφαλίζοντας ταχύτερη ανάρρωση, λιγότερο πόνο και άριστο λειτουργικό αποτέλεσμα.
Λίγα λόγια για την αρθροπλαστική ισχίου ελάχιστης παρέμβασης (MIS)
Η ολική αρθροπλαστική του ισχίου μπορεί να πραγματοποιηθεί μέσω διαφόρων χειρουργικών προσπελάσεων που διακρίνονται μεταξύ τους από τη σχέση τους με το μέσο γλουτιαίο μυ. Η ονοματολογία τους προέρχεται κατά βάση από τους χειρουργούς που τις περιέγραψαν, ενώ υπάρχουν διάφορες τροποποιήσεις σε κάθε προσπέλαση.
Στις αρχές του 21ου αιώνα, στα πλαίσια της διαρκούς βελτίωσης της επέμβασης, σε ακολουθία και με άλλες χειρουργικές (ορθοπαιδικές και μη) επεμβάσεις, περιγράφησαν χειρουργικές προσπελάσεις για την ολική αρθροπλαστική του ισχίου που χρησιμοποιούν μικρότερες τομές στο δέρμα και προκαλούν μειωμένη καταστροφή στους ιστούς. Όλες στηρίζονται σε κάποια κλασική προσπέλαση. Κάθε μία έχει πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα και μπορεί να απαιτεί τη χρήση:
- ακτινοσκόπησης,
- ειδικών εμφυτευμάτων,
- συστημάτων πλοήγησης (navigation) ή ρομποτικής,
- χειρουργικού κρεβατιού έλξεως.
Η Ελάχιστα Επεμβατική Χειρουργική (σε ελεύθερη απόδοση του Αγγλικού όρου Minimal Invasive Surgery που έχει επικρατήσει) είναι μία πανομοιότυπη, οστικά, επέμβαση με την κλασική ολική αρθροπλαστική του ισχίου.
Η Αρθροπλαστική Ισχίου Ελάχιστης Παρέμβασης (MIS) πραγματοποιείται μέσω μικρότερης δερματικής τομής, συνήθως 8–12 cm. Η εφαρμογή της μπορεί να είναι πιο απαιτητική σε περιπτώσεις:
- δύσκαμπτων ισχίων.
- ισχίων που έχουν υποστεί μεγάλη καταστροφή.
- συγγενών δυσπλασιών.
- ισχίων που έχουν υποβληθεί σε προηγούμενες επεμβάσεις
- πολύ μεγαλόσωμων ασθενών.
Για την επιτυχή εκτέλεσή της απαιτούνται εξειδικευμένη χειρουργική τεχνική και ειδικά σχεδιασμένα εργαλεία.
Σε ποιες περιπτώσεις ενδείκνυται η επέμβαση;
Η Αρθροπλαστική Ισχίου Ελάχιστης Παρέμβασης αποτελεί σύγχρονη εξέλιξη της ολικής αρθροπλαστικής. Είναι σχεδιασμένη να επιτυγχάνει τα ίδια λειτουργικά αποτελέσματα με τη μικρότερη δυνατή καταστροφή των ιστών και εφαρμόζεται στις ίδιες περιπτώσεις όπως και η συμβατική ολική αρθροπλαστική του ισχίου.
Οι παθήσεις που συνήθως οδηγούν στην ολική αρθροπλαστική του ισχίου περιλαμβάνουν:
- Οστεοαρθρίτιδα ισχίου, η οποία συνίσταται στην εκτεταμένη καταστροφή του αρθρικού χόνδρου.
- Ρευματοειδή αρθρίτιδα και άλλες φλεγμονώδεις αρθρίτιδες, που προκαλούν χρόνια φλεγμονή και σταδιακή διάβρωση των αρθρικών επιφανειών.
- Άσηπτη νέκρωση της κεφαλής του μηριαίου οστού.
- Μετατραυματική αρθρίτιδα.
- Συγγενείς δυσπλασίες ή ανατομικές ανωμαλίες του ισχίου, που προκαλούν χρόνια μηχανική καταπόνηση και πρόωρη εκφύλιση της άρθρωσης.
Ποιοι είναι οι κατάλληλοι υποψήφιοι;
Η τεχνική της Αρθροπλαστικής Ισχίου Ελάχιστης Παρέμβασης (MIS) ενδείκνυται σε όλους σχεδόν τους ασθενείς, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Καταλληλότεροι όμως ασθενείς είναι άτομα νεότερης ηλικίας ή άτομα με έντονη αθλητική δραστηριότητα. Οι ασθενείς αυτοί επιθυμούν ταχύτερη μετεγχειρητική αποκατάσταση και πρώιμη επάνοδο στις καθημερινές ή αθλητικές δραστηριότητες.
Επιπλέον, η τεχνική προτιμάται όταν δεν υπάρχουν σοβαρές ανατομικές παραμορφώσεις, προηγούμενες χειρουργικές επεμβάσεις στην περιοχή ή προχωρημένη οστεοπόρωση, που θα περιόριζαν τη σταθερότητα των εμφυτευμάτων.
Η επιτυχία της μεθόδου εξαρτάται καθοριστικά από την εμπειρία και εξειδίκευση του χειρουργού, καθώς και από τη διαθεσιμότητα εξειδικευμένου εξοπλισμού και εργαλείων που επιτρέπουν τη διενέργεια της επέμβασης μέσα από μικρότερη τομή και με ελάχιστη διαταραχή των μυϊκών και περιαρθρικών ιστών.
Ο συνδυασμός αυτών των παραγόντων οδηγεί σε:
- μειωμένο μετεγχειρητικό πόνο.
- ελαχιστοποίηση της απώλειας αίματος.
- επιτάχυνση της λειτουργικής αποκατάστασης.
- καλύτερη ευθυγράμμιση και μακροβιότητα των προθέσεων.
Βιβλιογραφικές αναφορές για την αρθροπλαστική ισχίου
Η βιβλιογραφία πάνω στο θέμα είναι πλέον πλούσια και διαρκώς εμπλουτίζεται, εξαιτίας του αυξημένου ενδιαφέροντος από την ορθοπαιδική κοινότητα. Στις περισσότερες μελέτες οι ερευνητές αναφέρουν μικρότερο πόνο, καλύτερο βάδισμα και ταχύτερη αποκατάσταση στους ασθενείς που υπεβλήθησαν σε αρθροπλαστική ισχίου ελάχιστης παρέμβασης.
Όμως, τα ευρήματα αυτά είναι ορατά μόνο για τις λίγες πρώτες εβδομάδες, μετά την πάροδο των οποίων δεν υπάρχουν διαφορές μεταξύ ασθενών που υπεβλήθησαν σε αρθροπλαστική ελάχιστης παρέμβασης και αυτών που υποβλήθηκαν σε «συμβατική» αρθροπλαστική.. Από την βιβλιογραφία προκύπτει επίσης ότι οι ασθενείς είναι πολύ ευχαριστημένοι από τη μικρότερη τομή.
Καμία χειρουργική προσπέλαση δεν είναι εντελώς απαλλαγμένη από την πρόκληση μυϊκής βλάβης, έστω και περιορισμένης έκτασης. Επίσης καμία προσπέλαση δεν είναι πλήρως αναίμακτη, καθώς προκαλείται πάντοτε κάποιου βαθμού μυϊκή διατομή. Παρ’ όλα αυτά, από άποψη καταστροφής των ιστών, η πρόσθια προσπέλαση φαίνεται να υπερτερεί έναντι των άλλων τεχνικών, τόσο από πλευράς ελαχιστοποίησης της ιστικής βλάβης όσο και από πλευράς ταχύτερης λειτουργικής αποκατάστασης.
Όμως, η ταχύτερη μετεγχειρητική αποκατάσταση επιτυγχάνεται μόνο όταν η ελάχιστα επεμβατική τεχνική συνδυάζεται με τα σύγχρονα περιεγχειρητικά πρωτόκολλα Fast-Track ή, αλλιώς, Enhanced Recovery. Ειδικότερα, τα πρωτόκολλα αυτά περιλαμβάνουν αναισθησιολογική και φαρμακευτική υποστήριξη, πρώιμη κινητοποίηση κ.λπ.
Ποιες είναι οι προϋποθέσεις επιτυχίας της αρθροπλαστικής ισχίου ελάχιστης παρέμβασης (ΜIS);
Συμπερασματικά, η επιτυχής εφαρμογή της Αρθροπλαστικής Ισχίου Ελάχιστης Παρέμβασης προϋποθέτει έναν έμπειρο χειρουργό. Για να καταστεί ένας χειρουργός έμπειρος στην αρθροπλαστική θα πρέπει να πραγματοποιεί τουλάχιστον 50 ολικές αρθροπλαστικές ισχίου ετησίως. Εκτός αυτού, θα πρέπει να διαθέτει την απαραίτητη χειρουργική εξοικείωση και τεχνική επάρκεια.
Οι ασθενείς που επιδιώκουν ταχεία επάνοδο στις δραστηριότητές τους ωφελούνται περισσότερο όταν η επέμβαση πραγματοποιείται σε πλαίσιο ολοκληρωμένης ομάδας. Η ομάδα αυτή περιλαμβάνει αναισθησιολογική και φυσιοθεραπευτική υποστήριξη και εφαρμόζονται σύγχρονα περιεγχειρητικά πρωτόκολλα, τα γνωστά πλέον Πρωτόκολλα Ταχείας Αποθεραπείας ή Fast-Track.
Ο χειρουργός μπορεί να επιλέξει την προσπέλαση με την οποία έχει ήδη επαρκή εμπειρία, να εκπαιδευτεί περαιτέρω σε εξειδικευμένα κέντρα με αντίστοιχη τεχνική, και με τη χρήση εξειδικευμένων εργαλείων να επιλέγει κατάλληλους ασθενείς, μειώνοντας σταδιακά το εύρος της χειρουργικής προσπέλασης έως ότου δύναται να εφαρμόζει τεχνικές ελάχιστα επεμβατικής χειρουργικής με ασφάλεια και συνέπεια.
Εάν ο πόνος στο ισχίο υποβαθμίζει σημαντικά την ποιότητα ζωής σας, εμπιστευτείτε έναν ιατρό με πολυετή εμπειρία και ηγετικό ρόλο στον τομέα της επανορθωτικής χειρουργικής. Ο Ορθοπαιδικός Χειρουργός Αναστάσιος Λιλικάκης είναι Διευθυντής της Γ’ Ορθοπαιδικής Κλινικής της Ευρωκλινικής Αθηνών και Πρόεδρος του Τμήματος Επανορθωτικής Χειρουργικής Ισχίου & Γόνατος της ΕΕΧΟΤ. Επικοινωνήστε μαζί μας και κλείστε το ραντεβού σας, για να μάθετε περισσότερα σχετικά με την αρθροπλαστική ισχίου ελάχιστης παρέμβασης.